De dingen zijn niet wat ze lijken in de Filippijnen. Of liever gezegd: ze kunnen zijn wat ze lijken, maar je weet het nooit. Wil je bijvoorbeeld je handen wassen in het fonteintje naast het toilet, dan blijkt dat alleen maar op een fonteintje te lijken. Er komt geen water uit de kraan, en niemand vindt het belangrijk genoeg om ervoor te zorgen dat daar iets aan gedaan wordt. Op veel plaatsen worden Indiaase curry’s aangeboden, of Thaise soep, of andere dingen die je bij het lezen van de menukaart het water in de mond laten lopen. In het gunstigste geval heeft het ‘er naast gelegen’, en dat stoort niemand. Al bij ons vertrek uit Manilla was gebleken dat een electronisch ticket niet betekent dat je geen ticket hoeft te hebben. Een small coffee bestellen bij een zaak waar je volgens de borden aan de wand kon kiezen uit small en large leverde het antwoord op: ‘We have one size only, only medium’.
Dat zijn natuurlijk kleine, onbelangrijke dingen. Vindt in ieder geval de Filippino. En als wij dat niet zouden vinden zouden we hartstikke gek worden, want zo gaat het de hele dag door. Dus vinden wij dat ook allemaal erg onbelangrijk.
Als ik er een beetje filosofisch tegenaan kijk zie ik verschillende opvattingen over schijn en werkelijkheid. De westerling is continu bezig met het creëren van een wereld waarin schijn overeenkomt met werkelijkheid. In een wereld die we niet kunnen doorgronden bouwen we een wereld die we kunnen beheersen, en we geloven daar zo in dat we dat vervolgens de werkelijkheid noemen, en ieder barstje dat daarin ontstaat meteen dichtplamuren. Het opbouwen van een schijnwerkelijkheid is een vermoeiende zaak, want als je iets bouwt waarin je wilt kunnen geloven moet dat ook onderhouden worden. In ons wereldbeeld is geen plaats voor twijfel. We besteden er veel tijd aan onszelf een image te geven die ons bevalt. Maken we een constructie, dan moet die constructie aan alle verwachtingen voldoen en foutloos zijn. Bieden we een dienst aan, dan moet die dienst tot op de letter worden uitgevoerd. Zolang alles klopt zijn we tevreden want alles is goed geregeld, maar doordat we alles dicht willen timmeren is de minste discrepantie tussen onze verwachtingen en de werkelijkheid is al moeilijk te aanvaarden. De oosterling heeft er geen probleem mee te aanvaarden dat de wereld bestaat uit dingen die hij nooit zal begrijpen, en de Filippino is bovendien ook nog behoorlijk fatalistisch. Hij accepteert de wereld zoals die is, inclusief de door hemzelf ingebouwde imperfecties. Dat daardoor situaties ontstaan die voor ons tegenstrijdig zijn laat hem koud. Schijn en werkelijkheid zijn nou eenmaal twee heel verschillende dingen. Waar maken we ons druk over?
Genoeg van dit zondagsgefilosofeer. Ik kwam hier nu op doordat we proberen van Bohol over te steken naar Leyte, en daarbij komen we weer wat onbegrijpelijke dingen tegen. Dat verhaal komt zo nog wel, als ik daar tenminste vandaag de tijd nog voor heb. En anders komt het later. Denk ik.